Lộc bình gỗ và lộc bình gốm sứ: Loại nào tốt hơn?

Khi chọn lộc bình để đặt trong nhà, chất liệu thường là một trong những vấn đề khiến nhiều người phải cân nhắc. Gỗ và gốm sứ đều được dùng để làm lộc bình, nhưng mỗi loại lại có cách thể hiện riêng. Gỗ thiên về màu sắc và đường vân tự nhiên, còn gốm sứ có nhiều lựa chọn hơn về men và hoa văn. Bên cạnh đó, cách bảo quản hai chất liệu cũng không giống nhau. Nếu bạn đang chưa biết nên chọn lộc bình gỗ hay lộc bình gốm sứ, việc nhìn vào từng đặc điểm cụ thể sẽ dễ quyết định hơn. Hãy cùng Gốm Đại Việt tìm hiểu sự khác nhau giữa hai loại qua chất liệu, hình thức, độ bền và cách sử dụng.

Lộc bình gỗ và lộc bình gốm sứ khác nhau thế nào?

Lộc bình gỗ được tạo dáng từ gỗ với phần thân thường phình rộng, cổ thu lại và miệng mở. Sau khi tạo hình, sản phẩm có thể được giữ nguyên phần vân gỗ hoặc tiếp tục chạm khắc để tạo họa tiết. Vì sử dụng gỗ nên màu sắc của từng chiếc bình còn phụ thuộc vào loại gỗ cũng như lớp phủ được sử dụng khi hoàn thiện. Với lộc bình gốm sứ, nguyên liệu được tạo hình trước khi trải qua công đoạn làm khô và nung. Sau đó, tùy từng mẫu mà bề mặt được phủ men, vẽ họa tiết, đắp nổi hoặc trang trí theo những cách khác. Đây cũng là lý do lộc bình gốm sứ có thể có rất nhiều cách thể hiện dù cùng một kiểu dáng. Nếu yêu thích vẻ ngoài tự nhiên của vật liệu, người mua có thể nghiêng về lộc bình gỗ. Còn khi muốn lựa chọn theo màu sắc, hoa văn hoặc màu men, gốm sứ thường có nhiều mẫu để tham khảo hơn.

Ưu và nhược điểm của lộc bình gỗ

Đường vân là phần tạo nên sự khác biệt khá rõ ở lộc bình gỗ. Tùy từng loại gỗ, vân có thể mang hình dáng và sắc độ khác nhau. Khi được xử lý phù hợp, phần vân này có thể trở thành chi tiết chính trên bề mặt bình mà không cần quá nhiều hoa văn bổ sung. Gỗ cũng là chất liệu có thể chạm khắc. Có mẫu chỉ xử lý đơn giản để giữ lại vẻ tự nhiên của vật liệu, nhưng cũng có những mẫu được làm nhiều họa tiết trên thân. Mức độ cầu kỳ vì thế phụ thuộc vào thiết kế và công đoạn chế tác.

Lộc bình gỗ thường được lựa chọn trong những không gian đã có đồ nội thất bằng gỗ. Tuy vậy, đây chủ yếu là vấn đề phối hợp về màu sắc và phong cách, không phải quy định bắt buộc khi sử dụng lộc bình. Điều cần chú ý hơn nằm ở việc bảo quản. Gỗ có thể bị tác động bởi độ ẩm, nhiệt độ và môi trường xung quanh. Nếu điều kiện không phù hợp hoặc sản phẩm chưa được xử lý tốt, theo thời gian có thể xuất hiện những vấn đề như cong, nứt hoặc mối mọt. Vì vậy, trước khi mua, nên hỏi rõ sản phẩm sử dụng loại gỗ nào, tình trạng hiện tại ra sao và cần bảo quản như thế nào. Những thông tin này hữu ích hơn việc chỉ dựa vào tên gọi của loại gỗ để đánh giá.

Ưu và nhược điểm của lộc bình gốm sứ

Điểm dễ nhận biết của lộc bình gốm sứ nằm ở phần trang trí trên bề mặt. Tùy vào sản phẩm, người thợ có thể sử dụng các loại men khác nhau, kết hợp màu sắc hoặc tạo họa tiết bằng cách vẽ, đắp nổi và những kỹ thuật khác. Nhờ vậy, người mua có thể tìm được nhiều kiểu bình khác nhau về màu sắc và hình thức. Có mẫu khá đơn giản, chỉ tập trung vào màu men; cũng có mẫu sử dụng nhiều họa tiết và chi tiết trang trí. Một số lộc bình có bề mặt men cũng tương đối thuận tiện khi lau bụi. Trong quá trình sử dụng, có thể dùng khăn mềm để vệ sinh bề mặt, nhưng cách làm cụ thể vẫn nên căn cứ vào loại men và tình trạng của sản phẩm.

Nhược điểm đáng lưu ý của gốm sứ là khả năng bị nứt, mẻ hoặc vỡ nếu rơi hay chịu lực va đập mạnh. Với những mẫu lộc bình có chiều cao lớn, vấn đề này càng cần được tính đến ngay từ khi chọn vị trí trưng bày. Tốt nhất nên đặt bình trên nền hoặc mặt bàn chắc chắn, bằng phẳng và ít có khả năng bị va quệt. Những vị trí sát lối đi hoặc thường xuyên có người qua lại không phải lựa chọn thuận tiện cho các mẫu bình lớn.

Lộc bình gỗ hay gốm sứ tốt hơn?

Nếu chỉ xét về hình thức thì rất khó đưa ra một đáp án chung, bởi mỗi người có một sở thích khác nhau. Lộc bình gỗ thích hợp với người quan tâm đến màu gỗ, đường vân và các chi tiết chạm khắc. Đặc biệt, khi căn phòng đã sử dụng nhiều đồ gỗ, việc chọn một mẫu bình có màu sắc tương đồng có thể giúp cách bài trí nhìn liền mạch hơn. Trong khi đó, lộc bình gốm sứ phù hợp với người muốn có nhiều lựa chọn về màu men và hoa văn. Đây cũng là chất liệu có thể thể hiện nhiều phong cách trang trí khác nhau trên cùng một kiểu dáng bình.

Về việc vệ sinh, những mẫu gốm sứ có phủ men thường dễ lau bụi hơn. Ngược lại, lộc bình gỗ cần chú ý đến cách lau và môi trường đặt để hạn chế tác động không mong muốn lên bề mặt. Nếu xét về độ bền thì cũng không nên chỉ dựa vào chất liệu. Lộc bình gỗ được xử lý tốt, đặt trong môi trường phù hợp và sử dụng đúng cách có thể dùng lâu dài. Gốm sứ cũng vậy, một sản phẩm được tạo hình và nung tốt có thể sử dụng trong nhiều năm nếu được đặt ở vị trí an toàn. Do đó, không có cơ sở để nói một chất liệu luôn tốt hơn chất liệu còn lại. Cách lựa chọn hợp lý hơn là xem sản phẩm cụ thể có đáp ứng được nhu cầu và điều kiện sử dụng hay không.

Kết luận

Lộc bình gỗ và lộc bình gốm sứ đều có những đặc điểm riêng. Gỗ gây chú ý ở màu sắc, đường vân và khả năng chạm khắc, nhưng cần quan tâm nhiều hơn đến môi trường bảo quản. Gốm sứ có nhiều lựa chọn về men và hoa văn, đồng thời các mẫu có bề mặt men thường khá thuận tiện khi lau bụi; đổi lại, sản phẩm cần được đặt cẩn thận để hạn chế nguy cơ nứt, mẻ hoặc vỡ. Vì vậy, không nên chỉ dựa vào chất liệu để quyết định loại nào tốt hơn. Hãy xem xét vị trí đặt, kích thước, hình thức, chất lượng hoàn thiện và điều kiện bảo quản trước khi mua. Khi những yếu tố này phù hợp với nhu cầu thực tế, việc lựa chọn giữa lộc bình gỗ và lộc bình gốm sứ sẽ dễ dàng hơn.