Mới sắm được bộ ấm chén Bát Tràng về nhà, chắc hẳn ai cũng hào hứng muốn rửa sạch để pha ngay một ấm trà thơm ngon. Tuy nhiên, câu hỏi khiến nhiều người băn khoăn là liệu có cần phải luộc qua nước sôi để khử trùng trước khi dùng hay không. Việc đun sôi trực tiếp trên bếp có thực sự cần thiết hay ẩn chứa nguy cơ làm nứt vỡ bộ gốm sứ tinh xảo này? Hãy cùng Gốm Đại Việt giải đáp thắc mắc mới mua bộ ấm chén sứ Bát Tràng về thì có cần phải luộc qua nước sôi để khử trùng trước khi dùng qua bài viết dưới đây nhé.
Nhưng tại sao vẫn phải dùng nước nóng để xử lý?
Danh mục
Dù không nên luộc sùng sục trên bếp, điều đó không có nghĩa là bạn cứ thế rót trà vào pha ngay lập tức khi vừa bóc hộp giấy. Việc tráng hoặc ngâm qua nước nóng vẫn là một thao tác cực kỳ quan trọng không thể bỏ qua vì hai lý do chính:
- Loại bỏ triệt để bụi bẩn: Dù các nghệ nhân Bát Tràng và cơ sở sản xuất đã làm sạch sản phẩm trước khi xuất xưởng, nhưng qua các công đoạn mài giũa miệng chén, đánh bóng, đóng gói trong hộp carton, rồi vận chuyển qua biết bao chặng đường đến tay bạn, chắc chắn bên trong lòng ấm, kẽ chén vẫn còn vương lại một lớp bụi đất nung hoặc mạt gốm li ti mà bằng mắt thường khó lòng thấy hết.
- Khử mùi mới hiệu quả: Ấm chén mới xuất xưởng hoặc nằm lâu trong hộp kín thường vương mùi men, mùi lò nung, hoặc đôi khi là mùi ẩm mốc của hộp giấy carton. Nếu không làm sạch kỹ mà pha ngay ấm trà đầu tiên, hương vị thơm ngon tinh tế của trà sẽ bị lẫn với những mùi tạp chất này, làm mất đi hoàn toàn cái thú thưởng trà thanh tao.
Quy trình vệ sinh và khử trùng ấm chén mới mua đúng chuẩn
Vậy làm thế nào để làm sạch bộ ấm chén mới một cách an toàn và hiệu quả nhất mà không sợ nứt vỡ? Quy trình thực chất rất đơn giản, không đòi hỏi quá nhiều công sức phức tạp:
Bước 1: Rửa sơ bộ bằng nước ấm
Hãy mang toàn bộ ấm, chén, đĩa lót ra bồn rửa, dùng nước ấm vừa phải (tuyệt đối không dùng nước lạnh buốt) để rửa nhẹ nhàng ở cả mặt trong lẫn mặt ngoài. Việc này giúp loại bỏ lớp bụi bẩn thông thường bám trên bề mặt gốm sứ.
Bước 2: Làm quen nhiệt độ và ngâm nước nóng
Thay vì bắc bếp luộc, hãy xếp gọn gàng bộ ấm chén ra một chiếc khay sạch. Sau đó, thay vì rót một phát đầy ắp nước sôi 100 độ C vào ấm, hãy rót từ từ một ít nước ấm vào trước để ấm “làm quen” với nhiệt độ, rồi tiếp tục chế nước sôi vào đầy ấm, đồng thời dùng nước đó tráng qua toàn bộ các chén xung quanh.
Việc rót từ từ này giúp quá trình giãn nở nhiệt diễn ra đều đặn, hoàn toàn tránh được hiện tượng sốc nhiệt. Bạn có thể ngâm ấm và chén trong nước nóng khoảng 5 đến 10 phút để nhiệt lượng thẩm thấu và làm sạch sâu.
Bước 3: Khử mùi bằng bã chè hoặc lá trà xanh
Nếu muốn ấm chén không chỉ sạch mà còn thấm đẫm hương thơm tự nhiên ngay từ những lần sử dụng đầu tiên, bạn hãy vò một ít lá trà xanh tươi hoặc dùng bã chè khô cho vào ấm, sau đó đổ nước sôi ngâm cùng.
Trà xanh có khả năng kỳ diệu là hút sạch các mùi đất mới, mùi men còn sót lại, đồng thời các tinh chất tự nhiên trong trà cũng giúp khử khuẩn cực kỳ lành tính và an toàn cho sức khỏe.
Bước 4: Tráng lại và phơi khô
Sau khi ngâm xong, bạn đổ nước đi, tráng lại toàn bộ bằng nước ấm sạch một lượt nữa. Mang ấm chén ra úp lên một chiếc khăn sạch hoặc khay ráo nước ở nơi thoáng mát, tránh ánh nắng gắt chiếu trực tiếp quá lâu để bảo vệ lớp men. Đợi đến khi ấm chén khô ráo hoàn toàn là bạn đã có thể tự tin mang ra sử dụng.
Những lưu ý quan trọng để giữ ấm chén Bát Tràng luôn bền đẹp
Bên cạnh việc làm sạch ban đầu, trong suốt quá trình sử dụng về sau, bạn cũng cần ghi nhớ một vài quy tắc vàng sau:
- Tuyệt đối phòng ngừa sốc nhiệt: Ngay cả khi ấm chén đã qua sử dụng nhiều lần, vào những ngày mùa đông thời tiết lạnh giá, trước khi pha trà nóng, bạn vẫn nên tráng qua một lớp nước ấm để ấm chén tăng nhiệt độ từ từ. Việc rót nước sôi sùng sục trực tiếp vào một chiếc ấm đang lạnh ngắt vẫn có thể khiến chúng nứt vỡ bất cứ lúc nào.
- Tránh xa các chất tẩy rửa mạnh: Tránh xa xà phòng có mùi nồng, nước tẩy rửa hóa học mạnh hoặc dùng búi sắt cọ rửa ấm chén gốm sứ. Những hóa chất này có thể ngấm vào lớp men hoặc làm xước bề mặt men bóng, làm mất đi độ sáng bóng và để lại dư vị hóa chất ảnh hưởng nghiêm trọng đến hương vị của trà.
- Lưu ý đặc biệt với ấm tử sa hoặc gốm không tráng men: Nếu bạn mua dòng ấm đặc biệt như ấm tử sa hoặc gốm không tráng men lòng ấm, tuyệt đối không dùng nước rửa chén hay xà phòng. Xà phòng sẽ ngấm vĩnh viễn vào các lỗ khí li ti trên thành ấm và làm hỏng vị trà của bạn mãi mãi. Với dòng ấm này, chỉ nên dùng nước sôi hoặc nước trà để rửa sau mỗi lần dùng.
Kết luận
Tóm lại, việc luộc trực tiếp ấm chén Bát Tràng mới mua trên bếp là không cần thiết và dễ gây sốc nhiệt làm nứt vỡ sản phẩm. Thay vào đó, bạn chỉ cần làm sạch bằng nước ấm, tráng nước nóng kết hợp bã trà xanh để loại bỏ bụi bẩn và khử mùi men mới an toàn. Hãy luôn ghi nhớ nguyên tắc tránh sốc nhiệt và không dùng chất tẩy rửa mạnh để giữ bộ ấm chén luôn bền đẹp theo thời gian. Hy vọng bài viết từ Gốm Đại Việt sẽ giúp bạn tự tin chuẩn bị và tận hưởng trọn vẹn những chén trà thơm ngon bên gia đình.
Bài viết liên quan
