Trong phòng khách của người Việt, bàn trà gần như là nơi được sử dụng nhiều nhất mỗi khi có khách ghé chơi hay lúc cả nhà quây quần sau bữa cơm tối. Nhiều người nghĩ đơn giản uống trà thì chỉ cần một chiếc ấm với vài ba cái chén là xong. Vậy thực chất, một bộ ấm chén Bát Tràng đầy đủ gồm những món gì, công năng thực tế của từng món ra sao và không gian nhà bạn thì nên chọn dòng men nào cho phù hợp? Hãy cùng Gốm Đại Việt tìm hiểu chi tiết ngay dưới đây.
Một bộ ấm chén Bát Tràng đầy đủ
Danh mục
Dưới đây là chi tiết bộ ấm chén Bát Tràng đầy đủ gồm những món như:
Ấm trà (Bình trà) – Linh hồn của bàn thưởng trà
Món đồ đầu tiên và quan trọng nhất chính là chiếc ấm pha trà. Đây là nơi diễn ra toàn bộ quá trình hãm trà, từ lúc lá trà khô gặp nước sôi cho đến khi tỏa hương. Tại Bát Tràng, dáng ấm cực kỳ đa dạng chứ không đơn điệu một kiểu. Nếu bạn thích nét mềm mại, tròn trịa thì có dáng Tây Thi. Nếu mê nét hoài cổ, mộc mạc thì dáng Chu Đậu là lựa chọn thích hợp. Ngoài ra còn có dáng tống vuông vức hay các dòng ấm được nghệ nhân đắp nổi hoa sen, hoa mai rất công phu.
Khi chọn ấm Bát Tràng, điểm đắt giá nhất nằm ở phần nắp ấm và vòi. Nắp ấm được mài thủ công nên khi đậy lại rất khít, giúp giữ nhiệt tối đa để trà chín đều. Phần vòi thường được thợ lò khoan lỗ dạng tổ ong bên trong, đóng vai trò như một màng lọc tự nhiên giúp giữ lại xác trà mà không cần lưới inox phụ trợ.
Chén quân (Chén uống trà)
Đi kèm với ấm luôn là cụm từ “sáu chén quân”. Con số 6 này không phải ngẫu nhiên mà nó đã trở thành tiêu chuẩn từ xưa đến nay, phù hợp với quy mô tiếp khách phổ biến của một gia đình Việt. Sáu chiếc chén nhỏ này được làm đồng bộ hoàn toàn với ấm trà về cả chất đất, màu men lẫn họa tiết vẽ tay. Dung tích của 6 chén quân khi rót đầy thường vừa vặn bằng đúng một lượng nước của ấm trà, tạo nên sự cân bằng, không thừa không thiếu.
Đĩa lót (Đĩa kê ấm và chén)
Một bộ đầy đủ sẽ có 1 đĩa lót lớn dành cho ấm và 6 đĩa lót nhỏ dành cho từng chén quân. Nhiều người nghĩ đĩa lót chỉ để cho đẹp, nhưng thực tế chúng có công năng rất rõ ràng. Đĩa lót giúp hứng những giọt nước trà thừa bám trên thành chén chảy xuống, giữ cho mặt bàn gỗ hay khay trà luôn khô ráo. Thêm vào đó, khi bạn mời trà nóng cho khách, chiếc đĩa lót này sẽ giúp họ cầm lên dễ dàng mà không lo bị bỏng tay.
Các phụ kiện trà đạo đi kèm giúp nâng tầm trải nghiệm
Nếu bạn thắc mắc tại sao ở các tiệm trà chuyên nghiệp hay nhà của những người sành trà lại bày biện nhiều món đồ lạ mắt, thì câu trả lời nằm ở nhóm phụ kiện trà đạo dưới đây. Những món này sinh ra là để phục vụ cho từng thao tác nhỏ nhất, biến việc uống trà thành một bộ môn nghệ thuật thư thái.
Chén chuyên
Đây là chiếc chén có kích thước to nhất trong cả bộ, nhìn qua khá giống một chiếc ca nhỏ có vòi rót nhưng không có nắp. Quy trình dùng chuẩn như sau: Sau khi hãm trà trong ấm đủ thời gian, bạn không rót ngay ra chén nhỏ mà rót hết toàn bộ nước vào chén tống này.
Tác dụng của chén tống rất lớn. Thứ nhất, nó giúp hòa đều nước trà. Nếu bạn rót trực tiếp từ ấm ra từng chén, chén đầu tiên chắc chắn sẽ nhạt và chén cuối cùng sẽ rất đậm. Việc rót vào chén tống giúp vị trà đồng đều như một. Thứ hai, nó giúp hạ bớt nhiệt độ của nước sôi xuống mức vừa phải, giúp người uống không bị bỏng và giữ được hương vị trà ngon nhất.
Hũ đựng trà khô
Thay vì để trà trong túi nilon hay hộp thiếc thô kệch làm mất mỹ quan của bàn trà, người Bát Tràng làm ra những chiếc hũ đựng trà bằng gốm. Hũ có phần nắp đậy rất khít, đôi khi được bọc thêm lớp vải mỏng hoặc vòng cao su để cách ẩm tuyệt đối. Chiếc hũ này giúp bảo quản lá trà không bị mất mùi hương đặc trưng và tránh bị ẩm mốc do thời tiết.
Ống đựng dụng cụ pha trà
Đây là một chiếc ống gốm hình trụ đứng dùng để chứa các thanh tre hoặc gỗ phục vụ cho việc pha trà. Bên trong ống thường có kẹp gắp chén (để bạn không phải dùng tay chạm vào lòng chén khi tráng nước sôi), thìa xúc trà khô để đong đếm lượng trà, và một cây kim dài dùng để thông vòi ấm mỗi khi bị xác trà làm tắc dòng chảy.
Ống đổ bã trà và bát chứa nước thừa
Khi pha trà, chúng ta thường có bước tráng ấm, tráng chén và đổ nước trà đầu (nước đánh thức trà). Lúc này, chiếc bát chứa nước thừa hoặc ống đổ bã trà sẽ phát huy tác dụng. Bạn chỉ cần đổ thẳng nước thừa và xác trà vào đây, giúp bàn trà luôn gọn gàng và bản thân người pha trà cũng không phải đứng lên đi lại nhiều lần để đổ rác.
Gạt tàn thuốc đồng bộ
Để không làm lệch tông không gian tiếp khách, các bộ ấm chén đầy đủ hiện nay đều có thêm một chiếc gạt tàn bằng sứ cùng màu men và họa tiết. Món đồ này giúp đáp ứng nhu cầu cá nhân của những vị khách có thói quen hút thuốc một cách lịch sự, sạch sẽ.
Kết luận
Sắm sửa một bộ ấm chén Bát Tràng đầy đủ không chỉ đơn giản là mua đồ dùng trong nhà, mà đó là cách bạn đầu tư cho những phút giây thư giãn của bản thân và gia đình. Sự hiện diện của các món trà cụ đồng bộ trên bàn phòng khách chính là lời chào đón chu đáo, hiếu khách nhất mà gia chủ gửi tới những người bạn ghé chơi nhà. Hy vọng bài viết này đã giúp bạn hiểu rõ cấu trúc của một bộ trà đầy đủ để dễ dàng chọn lựa sản phẩm ưng ý nhất!
Bài viết liên quan
